top of page
Image by Greg Rosenke

የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ

ቤተክርስቲያን ከኢትዮጵያ ውጭ።

 

          የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን በእየሩሳሌም ከተማ ከተመሠረተች ከ1, 500 ዓመት በላይ ነው። የኢትዮጵያና የእየሩሳሌም ግንኙነት የተመሰረተው ከ1,000 ዓ.ዓ. ጀምሮ እንደሆነ መጽሐፍ ቅዱስ ያስረዳል፣ ይኸም የንግሥት ሳባ ወደ ንጉሥ ሰለሞን ያደረገችው ጉብኝት ነው። ከዚያን ጊዜ ጀምሮ ያልተቋረጠ ሆኖ በመቆየቱ በ34 ዓ.ም. ኢትዮጵያዊው ጃንደረባ ለአምልኮ ወደ ኢየሩሳሌም መጥቶ ሳለ በጋዛ በርሃ ሲጓዝ ሐዋርያው ፊሊጶስን አግኝቶ መጠመቁን በሐዲስ ኪዳን በሐዋርያት ሥራ ምዕራፍ 8 ከቁጥር 26 እስከ 40 ተጽፏል። ከነዚህ ታላቅ ታሪኮች በተጨማሪ በተለያየ ጊዜ የነበሩ የተለያዩ የታሪክ ጸሐፊዎች፣ መንገደኞችና የእየሩሳሌም ከተማ ገዢዎች የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤት ክርስቲያን የማምለኪያ ቦታዎች እንዳሏት ያረጋግጣሉ።

 

          በ19ኛው ክፍለ ዘመን አፄ ዮሐንስ አራተኛው ቤተ ክርስቲያኑ የያዘውን ይዞታ በማስፋፋት የደብረ ገነት ገዳምን ሥራ አስጀመሩ ከእርሳቸው በኋላ በአፄ ምኒልክ ጊዜ ተጠናቀቀ። ከዚያን ጊዜ በኋላ የቤተ ክርስቲያኗ የሆኑ አብያተ ክርስቲያናት፣ገዳማትና ንብረቶች ተገዙ። በዚህ ከተማ ያላትን ይዞታ ጎልቶ አንዲታይ አድርጎታል።

በ20 ክፍለ ዘመን አጋማሽ ላይ የእየሩሳሌም ድርጅት በአዲስ አበባ ከተማ ተመሥርቶ በየዓመቱ በጥምቀት በገናና በትንሣኤ መንፈሣዊ ጉዞዎችን ወደ እየሩሳሌም ያዘጋጃል። አሁን ደግሞ ከኢትዮጵያ ውጭ ያሉ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ኦምነት ተከታዮች እነዚህን አመታዊ መንፈሣዊ ጉዞዎች ከተለያዩ የዓለም አገሮች ወደ ኢየሩሳሌም ያደርጋሉ።

         በ1930 ዓ.ም. እ.ኤ.አ. አፍሪካዊ የሆነ ቤተ ክርስቲያን የሚሹ ሰዎች የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን ወደ ምዕራቡ ዓለም እንዲመጣ አደረጉ።

         በ1952 ዓ.ም.  የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን በትሪኒዳድ ቶቤጎና በጉያና ተቋቋመ ከዛም በመቀጠል በዩናይትድ ስቴት ኦፍ አሜሪካ፣ በጃማይካ፣ በቤርሙዳ፣ በእንግሊዝ፣ በጀርመን፣ በስዊዘርላንድ፣ ስዊዲን፣ በኖርዌ፡ በካናዳ፣ በአውስትራሊያ፣ በኒውዚላንድ፣ በምሥራቅ አፍሪካና፣ በደቡብ አፍሪካ ተቋቁሟል አሁንም በሌሎች የአውሮፓና የአፍሪካ ከተሞች እየተቋቋመ ነው።

 

        እ.ኤ.አ. ከ1970 ዓ.ም. አጋማሹ ጀምሮ ብዙ ኢትዮጵያዊያን በትምህርትና በስደት ከሀገራቸው በብዛት መውጣታችው በውጪ የሚገኙት የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን ተከታዮች ቁጥር እንዲጨምር አደረገው። ከ1972 ዓ.ም. ጀምሮ ብፁዕ አቡነ ይስሐቅ የምዕራብ አገሮች ሊቀ ጳጳስ ሆነው ተሾሙ። የቤተ ክርስቲያኑና የምዕመናኑ ቁጥር እየጨመረ ሲመጣ በተለይም እ.ኤ.አ. በ1992 ዓ.ም. በኋላ ብፁዕ ወቅዱስ አቡነ መርቆሪዎስ ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ዘኢትዮጵያና አራት ሊቃነ ጳጳሳትና ብዛት ያላቸው ክህናት ከሀገር ተሰደው ወደ አፍሪካ፣ አውሮፓ፣ አውስትራሊያ፣ አሜሪካና ካናዳ ሲሄዱ የቤተ ክርስቲያኑ ቁጥር እጅግ እየበዛ ከመምጣቱም በላይ መንፈሳዊና ማሕበራዊ ግልጋሎት ማግኘት የጀመረው ምዕመናን ቤተ ክርስቲያን በማሠራት የተሠራውን በመግዛትና አቅም እስኪፈቅድ ድረስ በመከራየት ዕምነቱን ማጠናከር ቀጠለ። በዚህ መልኩ እየተጠናከረና እያደገ የመጣው የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ዕምነት ተከታይ የሆኑትን ኢትዮጵያዊያንና ዕምነቱን የተቀበሉ የሌላ ሀገር ዜጎችንም አባላት በሚገባ ለማገልገል ብፁዕ ወቅዱስ አቡነ መርቆሪዎስ ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ዘኢትዮጵያ እ.ኤ.አ. በ2007 ዓ.ም. በዩናይትድ ሴት ኦፍ አሜሪካ ለ9 በካናዳ ለ4 ቆሞሳት የኤጲስ ቆጶስነት ማዕረግን ሰጡ።

bottom of page